Elektrikli otomobillerle başlayan dönüşüm, otobüs, kamyon, çekici, iş makineleri ve tarım araçlarının da sisteme dahil olmasıyla yeni bir boyut kazanıyor. Araç sayısındaki artış, yalnızca şarj istasyonlarının çoğaltılmasını değil, elektriğin nerede üretileceği ve nasıl depolanacağının da yeniden planlanmasını zorunlu hale getiriyor.
ŞEBEKE BASKISI ARTACAK
Lumicle CEO’su Tahir Karabulut, merkezi üretimden uzun mesafeli enerji iletimine dayalı geleneksel modelin elektrikli mobilitenin büyümesiyle tek başına yeterli olmayacağını söyledi. Karabulut, özellikle fabrikalar, lojistik merkezleri ve büyük tesislerde tüketim noktasına yakın elektrik üretiminin kritik önem taşıyacağını vurguladı.
Çatı üstü güneş enerjisinin doğrudan fabrika, depo veya filolarda kullanılması; ihtiyaç fazlasının ise bataryalarda depolanarak talebin yükseldiği saatlerde devreye alınması, enerji maliyetlerinin ve şebeke üzerindeki yükün azaltılmasına katkı sağlayacak.
DEPOLAMA KAÇINILMAZ OLACAK
Yenilenebilir enerji üretiminin gün içerisinde değişkenlik göstermesi, elektrikli araçların ise özellikle belirli saatlerde yoğun şekilde şarj edilmesi yeni bir enerji yönetimi ihtiyacı yaratıyor.
Batarya depolama sistemleri, üretim ile tüketim arasındaki farkı dengeleyerek yüksek güçlü şarj altyapısının daha etkin kullanılmasına imkan sağlayacak. Karabulut, özellikle yüksek güçlü şarj noktalarında depolamanın artık yalnızca yedek enerji olarak görülmemesi gerektiğini belirtti.
OSB’LERDE ENERJİ PLANI DEĞİŞECEK
Elektrikli kamyon ve çekicilerin liman, gümrük, dağıtım merkezleri ve şehir içi lojistikte yaygınlaşması, organize sanayi bölgelerinin enerji altyapısını da değiştirecek.
Aynı anda çok sayıda elektrikli aracın şarj edilmesi, mevcut trafo kapasitesinin yetersiz kalması riskini beraberinde getiriyor. Bu nedenle OSB’lerin trafo kapasitesi, şarj alanları, güneş enerjisi ve depolama yatırımlarını birlikte planlaması gerekiyor.
Karabulut, söz konusu yatırımların beş yıllık planlara bugünden alınması gerektiğini belirterek, elektrikli lojistiğin enerji altyapısıyla birlikte düşünülmesinin önemine dikkat çekti.
TARIMDAN MADENCİLİĞE YAYILACAK
Elektrikli dönüşümün etkileri lojistikle sınırlı kalmayacak. Tarımda yüksek ilk yatırım maliyetlerinin kooperatif modeliyle oluşturulacak ortak elektrikli araç havuzları ve mobil depolama çözümleriyle aşılması hedefleniyor.
Madencilik sektöründe ise elektrikli ağır vasıtaların eğimli güzergahlarda rejeneratif frenleme yoluyla enerji kazanması ve bu araçların sahadaki güneş enerjisi üretimiyle desteklenmesi yeni bir verimlilik alanı oluşturuyor.
YENİ DÖNEMİN FORMÜLÜ
Elektrikli mobilitenin geleceğinde yalnızca elektrikli araçların sayısının artması yeterli olmayacak. Üretim, depolama, şarj ve tüketimin aynı enerji yönetim sistemi içerisinde buluşturulması, sektörün önündeki en önemli dönüşüm başlıklarından biri olacak.
Karabulut’un değerlendirmesine göre, enerjinin üretildiği noktaya yakın tüketilmesi; şebeke yükünün, dağıtım maliyetlerinin ve enerji kayıplarının azaltılması açısından e-mobilitenin yeni rotasını oluşturacak.
