Artan faiz oranları ve kredi maliyetleri, şirketlerin araç satın almak yerine yeniden operasyonel kiralamaya yönelmesini sağladı. TOKKDER’in ilk yarı değerlendirme toplantısında konuşan sektör temsilcileri, özellikle yılın ikinci çeyreğinden itibaren bu eğilimin belirgin şekilde güçlendiğini açıkladı.
“Batan firmalar var”
Sektörde son dönemde yaşanan iflaslara da değinen TOKKDER Yönetim Kurulu Başkanı Özarslan Tangün, yaşanan sorunların tüm sektörü temsil etmediğini ancak finansal disiplinini kaybeden şirketlerin ayakta kalamadığını söyledi. Tangün, “Evet, batan firmalar var. Ancak bunlar sektörün geneli değil. Faizlerin yüksek olduğu dönemlerde finansını ve riskini doğru yönetemeyen şirketler daha fazla zorlanıyor. Güçlü bilançoya sahip firmalar ise faaliyetlerini sağlıklı şekilde sürdürüyor.” ifadelerini kullandı.
Elektrikli araçlar da yeni risk alanı
Toplantıda elektrikli araçların ikinci el değeri de önemli risk başlıklarından biri olarak öne çıktı. Tangün, pil teknolojilerindeki hızlı gelişimin mevcut elektrikli araçların ikinci el değerini olumsuz etkileyebileceğini belirterek, şirketlerin bu nedenle elektrikli araç yatırımlarında temkinli davrandığını ifade etti.
Enflasyon yükseldi, araç fiyatları geride kaldı
TOKKDER Başkan Yardımcısı Türkay Oktay, yılın ilk altı ayında enflasyonun yüzde 17-18 seviyesinde gerçekleşmesine rağmen sıfır otomobil fiyatlarının yaklaşık yüzde 7-8, ikinci el araç fiyatlarının ise yalnızca yüzde 2-3 arttığını belirtti. Oktay, “Araç fiyatlarındaki artış enflasyonun oldukça altında kaldı. Avrupa’daki yoğun rekabet ve Çinli üreticilerin etkisi fiyatları baskılıyor. Bu durum ikinci el piyasasını da doğrudan etkiliyor.” değerlendirmesinde bulundu.
En büyük risk ikinci el fiyatı
Oktay, operasyonel kiralama sektöründe kârlılığı belirleyen en önemli unsurun araçların ikinci el değeri olduğunu vurguladı. “Biz bugün kiraladığımız aracın üç-dört yıl sonra kaç liraya satılacağını tahmin ederek fiyat veriyoruz. En küçük hata milyonlarca liralık zarara yol açabiliyor. Bu nedenle artık fiyatlama komitemiz iki haftada bir toplanıyor.” diyen Oktay, ikinci el piyasasındaki belirsizliğin sektörün en önemli gündem maddesi olduğunu söyledi.
TOKKDER Yönetim Kurulu Üyesi Önder Erdem, yüksek finansman maliyetlerinin şirketlerin araç yatırımı yerine kiralama modelini tercih etmesine neden olduğunu belirterek, “Özellikle KOBİ’ler öz mal araçlarını satarak yeniden kiralamaya dönmeye başladı. Şirketler sermayelerini araçta bağlamak yerine kendi faaliyet alanlarında kullanmayı tercih ediyor.” dedi.
TOKKDER yöneticileri, tüm bu belirsizliklere rağmen sektörün öz kaynak yapısının güçlü olduğunu ve Türkiye’de şirket araçlarının yalnızca yüzde 10’unun kiralama modeliyle kullanıldığını belirterek, Avrupa’daki yüzde 60’ın üzerindeki oran dikkate alındığında operasyonel kiralama sektörünün büyüme potansiyelinin devam ettiğini vurguladı.
